Back to the future.

Darwin’s evolutietheorie, met name het principe van de natuurlijke selectie beïnvloedde andere wetenschappen, sociale bewegingen, politieke stromingen en de bevolkingspolitiek van landen. Cor Hermans geeft in zijn proefschrift 'de Dwaaltocht van het Sociaal Darwinisme' (2003) een overzicht van de begintijd 1859  het jaar waarin Darwin's 'On the origen of species' uitkwam tot het einde van de eerste wereldoorlog in1918.

Laat ik meteen enkele misverstanden uit de weg ruimen: Darwin's stelling 'survival of the fittest' heeft niets van doen met het '(on)recht van de sterkste'. Ze kan niet letterlijk genoeg vertaald worden. De theorie gaat uit van de overleving van degene het beste past (fit) in een gegeven situatie. De term 'sterk' is dus misplaatst. De Tyrannosaurus Rex was een succesvol krachtig roofdier met griezelig goed scharend gebit maar legde het toch af tegen de oneindig kleinere kwetsbare zoogdiertjes toen de omstandigheden radicaal veranderden.

Er treedt daarnaast een vertekening op: evolutie is een loterij van genetische ontwikkelingen waarvan we heden ten dage uitsluitend de overwinnaars zien. Met iedere grote verandering vallen opnieuw een aantal helden.

Inmiddels bereikt het Darwinisme het management denken. Auteurs als Seth Godin (overleven is niet genoeg) Don Edward Beck, C. Cowan (Spiral Dynamics) Eric Koenders (de menskant van veranderen) tonen zich ware evolutionisten. Een organisatie is in hun ogen een organisme met specifieke kennis (DNA) in de genen (aangeduid als 'memen' ofwel M.DNA). Die specifieke kennis kan over alles gaan: van CV ketels, tot verbouwen tot uitleen processen. 

Geen van genoemde auteurs is Marxist maar aangezien Marx als tijdgenoot van Darwin de factor 'arbeid' boven de factor 'kapitaal' stelde wordt hij regelmatig van stal gehaald. Voor deze auteurs noodzakelijk omdat ze van mening zijn dat fabrieksmatige productiewijze plus de eisen die daarmee aan werknemers gesteld werden achterhaald zijn.

Hun Amerikaanse verlegenheid met de situatie is vermakelijk: uiteraard trekken zij niet de on-Amerikaanse Marxistische conclusie dat  productiemiddelen in handen van arbeiders moeten belanden maar ze ontkomen er niet aan om een ander toekomstbeeld te schetsen. Het resultaat blijft links dan wel of rechtsom wringen.

B.Logger.  

Darwin

Het is (donderdag, 12 februari) 200 jaar geleden, dat Darwin geboren werd. Dat zullen we dit jaar weten ook, want er wordt veel aandacht aan besteed in pers en op TV, en er komen vele nieuwe titels over hem en de evolutietheorie uit. Eén van de aardigste boekjes, die ik de laatste tijd over evolutie gelezen heb is van de hand van David Sloan Wilson en getiteld: Evolution for Everyone. De titel is inmiddels ook in het Nederlands verschenen. Wat mij van dit boek is bijgebleven is de impact die evolutie heeft. Impact op allerlei terrein. En Sloan Wilson laat dit op een simpele maar aanstekelijke wijze zien. Het gaat niet alleen om dinosauriërs en het ontstaan van de mens, nee elk gedrag, waarom doen de dieren en mensen zoals ze doen bezien in het licht van de evolutie is opeens veel beter te verklaren en logischer. Hij geeft tientallen voorbeelden, die ook nog eens smeuiig weglezen. De auteur geeft aan het begin van dit boek het recept van de evolutietheorie. Dat recept is eigenlijk heel simpel en bestaat uit slechts 3 ingredienten: variatie, consequenties en erfelijkheid. Welke consequentie heeft een bepaalde variatie voor zijn overleving (dus aanpassing aan de omstandigheden, survival of the fittest = best aangepast) en hoe goed erft die variatie over. Dat is eigenlijk alles. Sloan Wilson is professor aan Binghampton University in de biologie en antropologie en heeft hiermee naar mijn mening een zeer leesbaar boek afgeleverd. Creationisme en Intelligent Design komen slechts heel even aan de orde. Meer informatie over de schrijver vindt u op de site van Binghampton University

Darwin en Internet

De twee hadden natuurlijk niets met elkaar te maken. De link die er nu is bestaat hieruit, dat het grootste deel van Darwin's archief online gezet is. En Darwin had een zeer uitgebreid archief. Dit was in handen van The University of Cambridge, die het gedigitaliseerd heeft. Niet alleen zijn eigen archief met een kladversie van "On the origin of species" is hier te vinden, ook veel prachtig illustratiemateriaal en natuurlijk biografische gegevens. Daarnaast kunt u MP3 files met zijn werk downloaden. Het jaar 2009 heeft vast wat te maken met deze actie. Dan is het namelijk precies 150 jaar geleden, dat "On the origin of species" het licht zag. En 200 jaar geleden, dat Darwin geboren werd. Een uitgelezen moment dus om het materiaal online te zetten, want 2009 zal groots gevierd worden. Dat het boek een enorme impact had en heeft staat buiten kijf. Vergelijkingen worden gemaakt met de Bijbel: het belang dat de Bijbel bijna 2000 jaar gehad heeft, datzelfde belang zal Darwin met zijn evolutietheorie nu en in de toekomst hebben. U leest er alles over op Darwin-online.